|
Dù ước muốn có được một căn nhà ở nơi chôn nhau cắt
rốn luôn thôi thúc đối với đông đảo kiều bào xa xứ song bên cạnh nỗi lo
thủ tục rườm rà, nhiều kiều bào cho rằng giá nhà ở VN nói chung và
TPHCM nói riêng đã vượt quá khả năng về tài chính của họ.
Giá nhà đất quá cao
Đợt khủng hoảng tài chính toàn
cầu vừa qua đã khiến nhiều kiều bào dù rất muốn hồi hương và mua nhà ở
hẳn tại VN đều ít nhiều cảm thấy băn khoăn khi khảo sát thủ tục pháp lý
và giá bất động sản tại quê nhà. Trong đó, nguyên nhân chính khiến
nhiều kiều bào còn ngần ngại chính là giá nhà đất tại TPHCM có những
địa điểm còn cao hơn ở Mỹ, Pháp, Úc... Bên cạnh đó, hoàn tất đầy đủ thủ
tục pháp lý về quốc tịch và sở hữu nhà vẫn còn là chuyện rất khó khăn.
Bà Nguyễn Ngọc Hòa (Việt kiều
Úc) cho biết sau gần 30 năm xa quê, đến nay bà có ý định mua nhà ở
TPHCM nhưng giá cả quá đắt đỏ. Hiện chỉ tính riêng tiền đất trong dự án
ở quận 2 cũng đã từ 30 triệu đồng đến 40 triệu đồng/m2, nếu tính luôn
tiền xây dựng một căn nhà cũng cỡ cả triệu USD. Bà Hòa so sánh hiện ở
tại Úc, bà có căn nhà gần 1.000 m2 nhưng giá trị chưa tới 1 triệu USD,
vị chi mỗi mét vuông giá 1.000 USD. Nếu phải chọn TPHCM làm nơi định cư
cuối đời thì đây là một bài toán khó bởi gia đình bà phải ứng phó với
hàng loạt vấn đề như: y tế, giáo dục, việc làm...
Đồng cảm với bà Hòa, ông Dương
Vũ Nguyên (Việt kiều Pháp) sống ở châu Âu hơn nửa đời người cũng có ý
định về hưu sớm để hồi hương. Song nghĩ về việc mua và sở hữu căn nhà
riêng tại TPHCM, ông ngần ngại: “Trong vài năm tới, chắc chắn tôi sẽ có
nhu cầu về nhà ở nhưng tôi thấy giá nhà VN, đặc biệt là tại TPHCM đắt
hơn ở Paris rất nhiều”. Phát sốt vì mặt bằng giá địa ốc đắt đỏ tại VN
nói chung và TPHCM nói riêng là tâm trạng chung của nhiều kiều bào trí
thức, công chức ở châu Âu, châu Mỹ. Bài toán so sánh của mọi người là
trung bình mỗi mét vuông nhà đất ở TPHCM tại vị trí thuận tiện giao
thông lại đắt gấp rưỡi hoặc gấp đôi ở châu Âu và châu Mỹ.
Mệt nhoài với thủ tục
Bác sĩ Lương Huỳnh Ngân (Việt
kiều Pháp) cho biết dù ông đã hồi hương 4 tháng qua nhưng vẫn chưa thể
hoàn tất thủ tục do cơ quan tiếp nhận hồ sơ yêu cầu ông phải có giấy
khai sinh ghi rõ quốc tịch VN. Ông Ngân cho hay giấy khai sinh của ông
do chính quyền tỉnh Cần Thơ cấp năm 1944. Thời đó, giấy khai sinh không
ghi rõ quốc tịch VN như quy định sau này.
Trong khi đó, để hoàn tất thủ
tục pháp lý, cơ quan chức năng yêu cầu ông phải có giấy khai sinh ghi
rõ quốc tịch VN mới hợp lệ. Chỉ vì trục trặc trên, bác sĩ Ngân đã không
thể nhanh chóng đăng ký tham gia khám chữa bệnh từ thiện tại một số
phòng khám địa phương dù ông rất muốn được góp sức vào hoạt động y tế
cộng đồng.
Còn bà Nguyễn Ngọc Sương (Việt
kiều Mỹ) có giấy chứng nhận gốc VN, về nước sống và lập công ty kinh
doanh tại căn nhà cha mẹ để lại. Bà thắc mắc nếu sau này đóng cửa công
ty, bà có quyền sở hữu căn nhà này hay không. Bởi lẽ, bà được cơ quan
chức năng thông báo khi kiều bào không còn đầu tư ở quê hương nữa, muốn
sở hữu nhà thì phải có quốc tịch VN.
Một Việt kiều Canada kể ông mua
căn hộ từ tháng 10-2009, nhưng vợ đứng tên. Đến khi đi làm công chứng
sang tên cho mình thì địa phương bảo ông không được phép đứng tên
chung... Nhiều luật sư cũng phản ánh đa số kiều bào không có được thông
tin đầy đủ và gặp khó khăn do người thực thi chính sách giải thích và
vận dụng luật khác nhau.
Trống đánh xuôi, kèn thổi ngược
Trưởng cơ quan đại diện Bộ Tư
pháp tại TPHCM Nguyễn Thái Phúc cho biết việc thay đổi Luật Quốc tịch
năm 2008 phù hợp nguyện vọng của đại đa số kiều bào. Luật cũng quy định
trình tự thủ tục minh bạch, rõ ràng, công khai. Tuy nhiên, ông thừa
nhận thực tế thi hành Luật Quốc tịch và Luật Nhà ở, Luật Cư trú tại một
số địa phương là không giống nhau.
Nguyên nhân, do cách hiểu và
vận dụng luật thiếu thống nhất. Ông Phúc khẳng định việc đào tạo, tập
huấn cho đội ngũ cán bộ thực thi luật ở các địa phương hiểu luật và làm
đúng luật là trách nhiệm của Bộ Tư pháp và các cơ quan liên quan.
“Không loại trừ trường hợp hiểu đúng luật song cố tình gây khó khăn cho
kiều bào, chúng tôi sẽ nghiêm khắc xử lý” - ông Phúc hứa và cáo lỗi với
kiều bào về những trường hợp này.
Theo khảo sát của các đơn vị tư
vấn CBRE, Savills, bất động sản tại VN, điển hình là TPHCM, luôn giữ vị
trí trong hàng top các quốc gia và vùng lãnh thổ có giá đắt đỏ nhất.
Trên thực tế, dù năm 2009 khá ảm đạm và đã trải qua cơn đại hạ giá
trong suốt năm 2008 nhưng thị trường bất động sản vẫn chứng kiến cảnh
“giá quá cao, vượt quá khả năng của người dân”.
Nhiều kiều bào đánh tiếng rằng
các thủ tục pháp lý về quốc tịch, quyền sở hữu nhà ở để hỗ trợ họ tại
VN vẫn chưa đáp ứng nhu cầu thực sự của bà con. Nói như Chủ tịch Hội
Liên lạc với người VN ở nước ngoài TPHCM Lương Bạch Vân, đông đảo người
Việt ở nước ngoài có nguyện vọng muốn được nhập tịch và mua nhà tại VN
để an cư song số lượng kiều bào thực hiện được nguyện vọng này lại rất
hạn chế.
|